ตามที่มีประกาศกระทรวงสาธารณสุข เลขที่ 386 พ.ศ. 2560 ออกตามความในพระราชบัญญัติอาหาร พ.ศ. 2522 เรื่อง กำหนดวิธีการผลิต เครื่องมือเครื่องใช้ในการผลิต และการเก็บรักษาผักหรือผลไม้สดบางชนิด และการแสดงฉลาก (GMP 386) ซึ่งเป็นข้อกำหนดด้านสุขลักษณะในการผลิตผักและผลไม้สด (GMP 386) โดยมีข้อกำหนดที่สำคัญ คือ ผู้ผลิตต้องมีการคัดเลือกวัตถุดิบจากแหล่งเพาะปลูกที่มีระบบการควบคุมการใช้สารเคมีทางการเกษตร มีการจัดทำทะเบียนเกษตรกร มีการใช้วัตถุเจือปนอาหารอย่างปลอดภัย มีการชี้บ่งรุ่นการผลิต รวมถึงมีการแสดงฉลากเพื่อการตามสอบย้อนกลับ ซึ่ง GMP 386 มีขอบข่ายการบังคับใช้กับผักหรือผลไม้สด จำนวน 48 กลุ่มที่มีความเสี่ยงต่อการปนเปื้อนสารเคมีทางการเกษตรสูง ตามที่กำหนดในบัญชีแนบท้ายประกาศฯ 

            ดังนั้น หากผู้ผลิตมีการคัดและบรรจุผักหรือผลไม้สดในชนิดอื่นที่เข้าข่ายต้องปฏิบัติตาม GMP 386 ดังกล่าว ผู้ผลิตต้องปฏิบัติตามประกาศกระทรวงสาธารณสุข (ฉบับที่ 420) พ.ศ. 2563 ออกตามความในพระราชบัญญัติอาหาร พ.ศ. 2522 เรื่อง วิธีการผลิต เครื่องมือเครื่องใช้ในการผลิต และการเก็บรักษาอาหาร (GMP 420) ซึ่งเป็นข้อกำหนดด้านสุขลักษณะการผลิตอาหารที่บังคับใช้กับอาหารทุกประเภท โดยข้อกำหนดไม่ได้เน้นการควบคุมความปลอดภัยของการตกค้างของสารเคมีทางการเกษตร รวมถึงการชี้บ่งเพื่อการตามสอบย้อนกลับ และไม่จำเป็นต้องมีการแสดงฉลากเพื่อการตามสอบย้อนกลับ ส่งผลให้การกำกับดูแลโรงคัดและบรรจุผักหรือผลไม้สดมีระบบมาตรฐานการผลิตที่ไม่เท่าเทียมกัน รวมถึงไม่สะดวกต่อการตรวจประเมินสถานที่ผลิตที่ต้องใช้บันทึกการตรวจประเมินทั้ง 2 ฉบับหากตรวจประเมินในสถานที่ผลิตเดียวกัน กองอาหาร จึงเห็นควรทบทวนขอบข่ายการบังคับใช้กฎหมายตามประกาศกระทรวงสาธารณสุข เลขที่ 386 พ.ศ. 2560 ออกตามความในพระราชบัญญัติอาหาร พ.ศ. 2522 เรื่อง กำหนดวิธีการผลิต เครื่องมือเครื่องใช้ในการผลิต และการเก็บรักษาผักหรือผลไม้สดบางชนิด และการแสดงฉลาก โดยมีหลักการของ (ร่าง) ประกาศฯ ดังนี้ 

1. 1. ขยายขอบข่ายการบังคับใช้ GMP 386 ให้ครอบคลุมชนิดผักหรือผลไม้สดทุกชนิด ซึ่งจะมีผลบังคับทำให้ผู้ผลิต ผู้นำเข้า และผู้จำหน่ายผักหรือผลไม้สดทุกชนิด ต้องปฏิบัติตาม GMP 386
   2. ปรับแก้ไขนิยามให้มีความชัดเจน คือ “ผลิต” หมายความว่า การคัดและบรรจุผักหรือผลไม้สดที่มีการรับวัตถุดิบจากผู้อื่น หรือการคัดและบรรจุผักหรือผลไม้สดที่ไม่มีการรับวัตถุดิบจากผู้อื่น แต่มีอาคารหรือโรงเรือนสำหรับการคัดและบรรจุ ทั้งนี้ ไม่รวมถึงกระบวนการคัดและบรรจุในสถานที่จำหน่าย เพื่อให้เกิดความชัดเจนต่อการกำกับดูแลของหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง
   3. ประกาศนี้ให้มีผลบังคับใช้เมื่อพ้นกำหนดหนึ่งปี นับแต่วันถัดจากวันประกาศในราชกิจจานุเบกษาเป็นต้นไป

            ในการนี้ กองอาหาร สำนักงานคณะกรรมการอาหารและยาจึงขอเชิญแสดงความคิดเห็นจากภาคอุตสาหกรรมและหน่วยงานที่เกี่ยวข้องต่อหลักการของ“(ร่าง) ประกาศกระทรวงสาธารณสุข (ฉบับที่ ..) พ.ศ. .... ออกตามความในพระราชบัญญัติอาหาร พ.ศ. 2522 เรื่อง วิธีการผลิต เครื่องมือเครื่องใช้ในการผลิต และการเก็บรักษาผักหรือผลไม้สด และการแสดงฉลาก” เพื่อจะได้นำข้อคิดเห็นดังกล่าวมาประกอบการพิจารณาในลำดับต่อไป

เอกสารประกอบการพิจารณา

            กองอาหาร สำนักงานคณะกรรมการอาหารและยาหวังเป็นอย่างยิ่งว่าจะได้รับความร่วมมือจากท่านในการให้ข้อคิดเห็นดังกล่าวข้างต้น ทั้งนี้สามารถส่งข้อคิดเห็นในระบบกลางทางกฎหมายข้างต้น หรือส่งมายังสำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา ตามช่องทางด้านล่าง ภายในวันที่ 13 พฤศจิกายน 2569